MICHIEL KROESE, Visioenen van een vergane wereld (Deel I) Veel mensen dromen van een betere wereld. Een wereld zonder kwaad, een wereld waarin elk verlangen meteen wordt ingevuld. Maar die droom is meestal doordrongen van het besef dat de realisering van zo’n harmonieuze wereld niet haalbaar is. Een ideale wereld lijkt niet binnen de menselijke mogelijkheden te liggen. Vandaar ook de dubbele betekenis van de term utopie: een ‘goede plaats’, een eu-topos, is tegelijk een ‘niet bestaande plaats’, een ou-topos. Menselijke vrijheid veronderstelt de mogelijkheid van het kwaad en de geschiedenis leert ons dat de wil om de wereld te verlossen van het kwade meestal bestaat uit het aan banden leggen van die vrijheid. De drang om toch een ideale wereld te willen realiseren kan dan ook resulteren in een anti-utopie. De utopie slaat om in zijn tegendeel en wordt een dystopie, een ‘slechte plaats’, een plaats die wordt geregeerd door angst en controledwang. Een dystopie is dus niet louter een vrijblijvend fantasma van misantrope of paranoïde kunstenaars, maar fungeert dikwijls als tegengif om al te radicale utopisten af te remmen. Lees het hele artikel Visioenen van een vergane wereld: koop hier Verhalen van verval. |
