FERNANDO VALLEJO: De evenwijdige Rambla Fernando Vallejo had al de vijfdelige autobiografisch romancyclus El río del tiempo op zijn actief toen hij internationale erkenning kreeg met zijn roman La virgen de los sicarios uit 1994 (Nederlandse vertaling: De Madonna van de moordenaars bij De Geus). De doorbraak kwam er vooral onder impuls van de in 2000 uitgebrachte verfilming door Barbet Schroeder onder de titel Our Lady of the Assasins. Het verhaal speelt zich af in Medellín, de thuishaven van Colombia’s grootste drugsbaas Pablo Escobar, in een samenleving die ook na diens dood wordt beheerst door het geweld van jonge huurmoordenaars die schieten op al wat beweegt. Ironisch genoeg wordt de verteller en hoofdpersoon, die oud, hoogopgeleid, homoseksueel en verbitterd is en helemaal gemodelleerd naar Vallejo zelf, verliefd op zo’n huurmoordenaar of ‘sicario’, de zestienjarige Alexis. Om zijn minnaar te plezieren begint Alexis een kruistocht tegen alles wat in Colombia fout loopt, gaande van de politiek over de katholieke kerk die voorplanting predikt tot de vrouw die de misdaad begaat kinderen te baren zodat de nachtmerrie nooit ophoudt. Alexis treedt hier op als het uitvoerende verlengstuk van de verteller, die het huidige Colombia vergelijkt met dat uit zijn kinderjaren, en het zo verloederd vindt dat het alleen nog maar aan de schandpaal kan worden genageld. Zelf voelt hij zich overigens een levende dode, die met bijtende spot uiting geeft aan zijn onverholen woede. De kracht van De Madonna van de moordenaars is geheel gelegen in Vallejo’s persoonlijke stijl en kolkende, provocerende verteltrant die op onnavolgbare wijze de Colombiaanse ontsporing tot uitdrukking brengt. Voor dit nummer viel de keuze op het openingsfragment uit de roman La Rambla
paralela (2002), het hilarische verslag van het bezoek dat een oudere Colombiaanse
schrijver (alweer een alter ego van de auteur) brengt aan een boekenbeurs in
Barcelona waarop hij is uitgenodigd. Elke dag loopt de schrijver van zijn hotel
naar de plek waar de boekenbeurs wordt gehouden, of liever: hij laat zich meevoeren
door de mensenmassa die zich niet aflatend over de Barcelonese Rambla voortbeweegt,
en die tegelijk in zijn hoofd een associatieve, chaotische stroom van herinneringen
op gang brengt aan het Arcadië uit zijn prille jeugd. Ook deze verteller
voelt zich meer een overlevende dan een levende: de dagelijkse gang over de
Rambla rijt zijn wonden open en maakt hem scherp bewust van het feit dat hij
al zijn dierbaren kwijt is geraakt, en veranderd is in een ontheemde die geen
uitstaans meer heeft met de hel van deze wereld. Uit: Verbeeldingen van de Apocalyps in de hedendaagse Hispano-Amerikaanse literatuur van Ilse Logie. Lees De evenwijdige Rambla in Verhalen van verval. |
