Kersenbloesems vallen Ooit ontmoette ik de seppuku-fetisjist
heer O. en vroeg hem Wie zoal bijvoorbeeld van alle acteurs, wie
zoal zou u seppuku willen laten plegen? Daarop antwoordde de
heer O. Hm, tja, daar heb ik eigenlijk nog niet over nagedacht sprak
hij de armen gevouwen de blik omhoog gericht Hm bromde hij nog
eens Toch Oki Masaya, dan sprak hij Zijn gezicht vond ik al voor
hij van het Keio Plaza Hotel sprong prachtig dus zijn gezicht
wanneer hij seppuku pleegt kan ik zo voor me zien Hoe zou u
Oki Masaya... op welke manier...? vroeg ik hem dit terwijl ik me
Oki Masaya voorstelde die in het witte doodskleed van Heer Asano
seppuku pleegt De heer O. zei Naakt, en rechtopstaand, dan
toch En de plaats, waar zou u... Hm, een begraafplaats dan
toch Kersenbloesems vallen Een begraafplaats, toch, waar
kersenbloesems vallen Als u naakt zegt, bedoelt u dan helemaal
naakt? Nee, hij draagt natuurlijk een lendendoek die zijn hele
erogene zone bedekt penis, bilnaad, anus Kersenbloesems vallen Op
de begraafplaats staan overal sutra-stčles Hčhč, 't is toch wat
pervers, laten we het hier maar bij houden Ik vroeg hem weer Dus u
wilt Oki Masaya een pijnlijke dood laten sterven, of...? Inderdaad, ik
wil hem laten lijden, hij moet een langzame, pijnlijke dood
sterven want hij is mijn evenbeeld sprak de heer O. Daarna deed
hij zijn witte lendendoek om, stond op en sneed zijn buik
open Seppuku dient fraai te zijn, vindt hij Seppuku is
mannenesthetiek, toch, vindt hij Kersenbloesems, vindt
hij Kersenbloesems in volle bloei, vindt hij Kersenbloesems in volle
bloei dienen te vallen, vindt hij Ik wil sterven nu ik nog mooi ben,
vindt hij Over enkele jaren zou hij zestig worden Seppuku,
dat is Heer Asano, vindt hij Mishima Yukio is hem te vlug af geweest,
vindt hij Op een begraafplaats staan sutra-stčles, vindt
hij Seppuku, dat is kersenbloesems, vindt hij Hčhč, 't is wat
pervers, toch, sprak hij Bij bushido horen kersenbloesems, vindt
hij Samoerai zijn altijd op zoek naar een plaats om te sterven,
vindt hij Ik ben vergeten te vragen of een van zijn voorvaders een
samoerai was Pijn wordt plezier als je maar eindeloos oefent,
vindt hij Dat is waarom ik eindeloos oefen, sprak
hij (Masturbeert) Het zou wel te gek zijn als ik seppuku
plegen kon terwijl ik een vrouw
aankijk (Masturbeert) Samoerai (Masturbeert) Hčhč (Masturbeert) Kersenbloesems (Masturbeert) Kersenbloesems
vallen (Masturbeert) 't Is pervers, toch
Noot Alleen in de titel van dit gedicht wordt het
woord 'harakiri' gebruikt, dat de westerse 'vertaling' is van het Japanse
seppuku. Beide woorden betekenen letterlijk 'buik-snijden' en slaan op de
rituele zelfmoord van samoerai. Oki Masaya (1952-1983) was een populaire
film- en televisieacteur die vaak macho-types speelde; hij pleegde in 1983
zelfmoord. Asano Naganori (1667-1701), die als heer (daimyo) van het
domein Ako geëerd werd met de titel 'Hoofd van het Keizerlijk
Ambachtsbureau' (takumi no kami – het is de term die Ito in dit gedicht
hanteert), maakte de fout in het shogunaal paleis zijn zwaard te trekken
toen hij beledigd werd. Hij werd gedwongen seppuku te plegen.
Zevenenveertig van zijn samoerai wisten in de winter van 1703 zijn dood te
wreken. Op de plaats waar zij daarna seppuku pleegden, staan
kersenbloesems geplant, indachtig het spreekwoord 'Van de bloemen zijn de
kersenbloesems het prachtigst, van de mensen de krijgers' (hana wa sakura,
hito wa bushi). Deze zevenenveertig ronin (samoerai zonder heer) zijn
binnen de kortste keren uitgegroeid tot het clichévoorbeeld van de
bushido, of 'de weg van de krijger'. Elk jaar in december zijn hun
heldendaden in Japan op de televisie te zien. Mishima Yukio (1925-1970) is
een van Japans beroemdste naoorlogse schrijvers. Hij pleegde seppuku na
een mislukte gijzelingsactie op het hoofdkwartier van de Japanse
Zelfverdedigingsmacht. 'Sutra-stčles' (sotoba) zijn een vast
markeerpunt van een bijgehouden graf. Een sotoba bestaat uit een houten
lat in de vorm van een gestileerde stupa (pagode) die als grafzuil
fungeert, in de regel beschreven met een Sanskriet-karakter en een
boeddhistische spreuk (bijv. 'Geloofd zij de Boeddha Amida').
Coyote
Grootmoeder was een medium moeder was een toverheks tante was een
geisha jongere tante had tbc weer een andere tante was
onvruchtbaar En allemaal waren het prachtvrouwen De toverspreuken
die moeder ons leerde en waarvoor je altijd sake, rijst en zout nodig
had maakten ons voor slangen, water en het oosten bang
Mijn dochtertje van twee brabbelt net haar eerste woordjes Als de
coyote haar aanspreekt antwoordt ze altijd met een glimlach Coyote:
'Een droge vlakte-vlakte-vlakte' Mijn dochtertje:
'Vlakt-vlakt-vlakt' Coyote: 'Liegen doe ik niet' Mijn dochtertje:
'Doe niet doe niet doe niet' Coyote: 'Ik heb
honger-honger-honger' Mijn dochtertje: 'Ook honger' Coyote:
'Hahaha' Mijn dochtertje: 'Hu-uh' De vader van mijn dochtertje (en
mijn vader): 'Ik wilde me volledig concentreren op de coyote, ik wilde
mezelf afschermen, alles afkappen en niets anders zien dan de coyote. Ik
wilde van plaats wisselen met de coyote.'
Mijn borsten waren vol melk Meer dan genoeg om één enkele dochter te
voeden Ook grootmoeders borsten waren vol melk vier dochters en twee
zonen baarde ze en bracht ze groot Ook tantes borsten waren vol
melk drie zonen baarde ze en bracht ze groot Ook moeders borsten
waren vol melk de melk die meer dan genoeg was om mij alleen groot te
brengen liet zij stromen Jongere tantes borsten waren vol melk twee
zonen baarde ze en bracht ze groot Weer een andere tante gaf haar
geadopteerde kind een droge borst te zuigen en te zuigen net zolang
tot haar eigen melk begon te stromen bakken regen alles maar dan
ook alles werd nat Het prachtige gezicht van grootmoeder, glimlachend
in haar vochtige lijst, zonder wenkbrauwen en tandeloos het prachtige
gezicht van tante, zonder kin, tandeloos en kaal met te dikke
lippen het prachtige gezicht van jongere tante, met ontvelde wimpers en
tandeloos het prachtige gezicht van weer een andere tante, vol vlekken
en tandeloos het prachtige gezicht van moeder, met hangende wangen en
ooghoeken, tandeloos en zonder okselhaar En allemaal hadden ze slappe
borsten De vrouwen houden ervan hun bloedeigen kind te
knuffelen Mijn dochtertje is hun enige kleindochtertje is hun
enige nichtje De woorden van de vrouwen die ervan houden hun bloedeigen
kind te knuffelen worden al snel gebrabbel van negentig tot
vijftig (die van negentig is alweer tien jaar dood) De vrouwen gaan
bij elkaar zitten en beginnen ieder voor zich te
brabbelen 'gate' 'gate' 'pâragate' 'pârasamgate'
Grootmoeder was een medium moeder was een toverheks tante was een
geisha jongere tante had tbc weer een andere tante was
onvruchtbaar Grootvader was verlamd oom is jonggestorven jongere
oom zei nooit een woord vader die met niemand ook maar enige
bloedverwantschap had moeders man en mijn man zijn kort voordat
ik mijn dochtertje baarde verdwenen
De regen en de vochtigheid in deze tijd van het jaar Moeder dreunt
toverspreuken op en vervloekt de vochtigheid Sake en
regen rijst en regen zout en regen Laat in het oosten water
stromen O heer Slang, vergeef ons!
Sake en regen rijst en regen zout en regen
Noot Het einde van de tweede strofe bevat een
verwijzing naar de performance ('Aktion') I like America and America likes
Me van de Duitse kunstenaar Joseph Beuys (1921-1986). In 1974 reisde hij,
gehuld in vilt, naar de VS en liet zich in een New Yorkse galerie een
aantal dagen opsluiten met een coyote om met het dier een mystieke band
aan te gaan. Beuys' keuze voor de coyote was geďnspireerd door de verering
ervan door Amerikaanse indianen, die geloven dat de coyote zichzelf kan
veranderen, en door zijn eerdere werk, waarin hij al mythologische dieren
gebruikte. De vierde strofe citeert de slotregel uit het Hart-sutra
(Japans Hannya shinkyo; Sanskriet Prajńâpâramitâ hrdaya sűtra), die zich
laat vertalen als: 'U die gaat, u die gaat, u die naar de andere oever
gaat, u die de andere oever volledig bereikt.' Van oudsher werd deze
mantra (want dat is het) in China, Japan en Tibet niet als een te vertalen
tekst opgevat, maar als een spreuk die als een Sanskriet-formule moest
worden uitgesproken. Het zal voor Ito ook niet onbelangrijk zijn dat gate
een vrouwelijke aanspreekvorm is, wat lijkt te suggereren dat volledig
inzicht een vrouwelijke kwaliteit is.
Sneeuw
Toen ik met mijn ogen de sporen volgde die hier en daar
liepen begreep ik dat een konijn het loodje had gelegd Het
lijnrechte spoor, dat was een vos, werd me gezegd Het huppelende
huppelende spoor was het konijn 'Huppelend' en 'lijnrecht' sneden
elkaar en smolten samen tot 'lijnrecht' Bloed was er niet te
zien 'Huppelend' biedt geen verweer Ik ben blootsvoets Mijn
schoenen trok ik uit en ook mijn sokken Jij ziet dat Toen ik mijn
schoenen en sokken uittrok groeiden er haren op mijn tenen Tussen
mijn tenen kwam bloed tevoorschijn Jij ziet dat Ik schrijf Jij
ziet dat Ik wil het je wel laten zien Ook jij schrijft Ik zie
dat Wat een prachtige schrijvende man denk ik Wat een
prachtige man, mannen, vrouwen Jij stopt met schrijven en bergt het
op Je schijnt het mij niet te willen laten zien Je trekt je schoenen
aan en gaat de deur uit om de sneeuwvlakte over te steken Ik blijf
hier achter Als je 'huppelend' de sneeuwvlakte oversteekt dan pakt
het je 'lijnrecht', het lot Gebeuren doet dat beslist wanneer het
schemeren gaat 's ochtends